– Czynności realne

* poza oświadczeniem woli, konieczne jest działanie powodujące zmianę faktycznego władztwa nad rze-czą lub innymi przedmiotami materialnymi;

→ np. art. 180, 181, 307 § 1, art. 518 § 1 pkt 1, art. 710 kc

* tworzone wtedy, gdy sens samego oświadczenia mógłby być niepewny, oraz dla zagwarantowania jawności czynności prawnych.

→ ale wpis do rejestru publicznego nie jest elementem realnej czynności;

– Czynności konsensualne

* nie zawsze dochodzą do skutku solo consensu, niekiedy ustawa wymaga spełnienia się innych okoliczności (np. wpisu do ksiąg wieczystych, zgody organu władzy).

* jeśli dla skuteczności umowy nie wymaga się przeniesienia rzeczy, a jedynie przewiduje obowiązek wydania rzeczy w rezultacie umowy, mamy do czynienia z czynnością konsensualną, np. art. 535 kc;

* podział ten wywodzi się z czasów rzymskich, kiedy to wg pierwotnego prawa rzymskiego kontrakty realne prawdopodobnie w ogóle nie zawierały oświadczenia woli.